กรมวิชาการเกษตร ชวนชม “หนังสือเก็บพันธุ์ตัวอย่างพรรณไม้เล่มแรกของไทย” ณ พิพิธภัณฑ์พืชสิรินธร

กรมวิชาการเกษตร เชิญชวนผู้สนใจเข้าชม “หนังสือเก็บพันธุ์ตัวอย่างพรรณไม้เล่มแรกของไทย” ณ พิพิธภัณฑ์พืชสิรินธร ซึ่งเป็นมรดกทางวิชาการด้านพฤกษศาสตร์ที่สำคัญของประเทศไทย โดยหนังสือเล่มนี้จัดแสดงอยู่ภายในอาคารพิพิธภัณฑ์พืชสิรินธร ซึ่งเป็นอาคารที่ได้รับพระมหากรุณาธิคุณจากสมเด็จพระกนิษฐาธิราชเจ้า กรมสมเด็จพระเทพรัตนราชสุดาฯ สยามบรมราชกุมารี ทรงวางศิลาฤกษ์และพระราชทานนามให้สถานที่แห่งนี้เมื่อปี พ.ศ. 2543

นายรพีภัทร์ จันทรศรีวงศ์ อธิบดีกรมวิชาการเกษตร กล่าวว่า พิพิธภัณฑ์พืชกรุงเทพ ภายใต้การกำกับดูแลของสำนักคุ้มครองพันธุ์พืช กรมวิชาการเกษตร มีการเก็บรักษา “หนังสือเก็บพันธุ์ตัวอย่างพรรณไม้เล่มแรกของไทย” โดยเก็บรวบรวมตัวอย่างพรรณไม้ได้มากกว่า 40,000 หมายเลข ซึ่งในจำนวนนี้มีพรรณไม้ที่ได้รับการค้นพบเป็นครั้งแรกของโลกในประเทศไทยจำนวนมาก พิพิธภัณฑ์พืชกรุงเทพ เริ่มต้นขึ้นในปี 2445 โดยนายแพทย์คาร์ (A.F.G. Kerr) ชาวไอริช ได้เดินทางเข้ามาเก็บรวบรวมและสำรวจพรรณไม้ในภาคเหนือของประเทศไทย ต่อมาพระบาทสมเด็จพระมงกุฎเกล้าเจ้าอยู่หัว รัชกาลที่ 6 จึงทรงพระกรุณาโปรดเกล้าฯ ให้จัดตั้งกรมตรวจพันธุ์รุกขชาติขึ้น เพื่อทำหน้าที่สำรวจและตรวจสอบงานที่เกี่ยวข้องกับด้านพฤกษศาสตร์สากล โดยมีนายแพทย์คาร์ ดำรงตำแหน่งผู้อำนวยการของกรมตรวจพันธุ์รุกขชาติเป็นคนแรก และใช้พิพิธภัณฑ์พืชกรุงเทพ เป็นสถานที่เก็บรวบรวมตัวอย่างพรรณไม้ที่สำรวจพบ

ภายในอาคารพิพิธภัณฑ์พืชสิรินธร ได้ถูกจัดให้มีสถานที่รวบรวมและเก็บบันทึกเรื่องราวการทำงานด้านอนุกรมวิธานพืช การศึกษาสำรวจพรรณไม้ และการดำเนินงานพิพิธภัณฑ์พืช รวมไปถึงการเก็บรักษาหนังสือ เอกสารต่างๆ ที่เกี่ยวข้องด้านพรรณไม้ หนึ่งในนั้นคือ หนังสือวิธีการเก็บตัวอย่างพรรณไม้เล่มแรกของไทย ซึ่งได้รับการพิมพ์ออกมาเป็นครั้งแรกในปี พ.ศ. 2473 มีชื่อตามปรากฏบนหน้าปกว่า “วิธีเก็บพันธุ์ไม้โดยสังเขป” เนื้อหาภายในเล่มเป็นการถ่ายทอดความรู้วิธีการเก็บตัวอย่างพรรณไม้ การจัดทำตัวอย่างพรรณไม้อ้างอิง รวมไปถึงการบันทึกข้อมูลลักษณะต่างๆ ของพรรณไม้ที่สำรวจพบ ซึ่งเป็นส่วนสำคัญของการศึกษาและปฏิบัติงานด้านพฤกษศาสตร์และงานด้านอนุกรมวิธานพืช ผู้เขียนมีความตั้งใจเรียบเรียงเนื้อหาให้เข้าใจง่าย มีการบรรยายขั้นตอนวิธีการต่างๆ สำหรับการจัดเก็บตัวอย่างพรรณไม้ การจัดทำตัวอย่างพรรณไม้แห้ง รวมถึงการบันทึกข้อมูลต่างๆ พร้อมภาพประกอบ เพื่อใช้ในการสื่อสารให้เกิดความเข้าใจที่ง่ายขึ้น ถือเป็นต้นแบบในการผลิตหนังสือตำราให้เกิดประโยชน์อย่างกว้างขวางมาจนถึงปัจจุบันนี้

กรมวิชาการเกษตร ขอเชิญชวนผู้ที่สนใจเข้าชมหนังสือวิธีการเก็บพันธุ์ไม้เล่มโบราณนี้ และเอกสารเก่าแก่ฉบับอื่นๆ ได้ที่อาคารพิพิธภัณฑ์พืชสิรินธร กรมวิชาการเกษตร รวมถึงสามารถติดต่อขอใช้บริการตรวจสอบชนิด รายชื่อพรรณไม้ หรือข้อมูลต่างๆ เกี่ยวกับความหลากหลายและการใช้ประโยชน์จากความหลากหลายของพรรณไม้ ได้ที่สำนักคุ้มครองพันธุ์พืช กรมวิชาการเกษตร สอบถามรายละเอียดเพิ่มเติมได้ที่โทรศัพท์หมายเลข 02 940 5628