แค่ ‘ขี้ลืม’ หรือกำลังเป็น ‘โรคสมาธิสั้น (ในผู้ใหญ่)’ ?

หาอะไรไม่ค่อยเจอ จำไม่ได้ว่าจะทำอะไร รออะไรนานๆ ไม่ได้ ชอบพูดแทรก อยากได้ต้องได้ ทำงานพลาดบ่อยๆ หงุดหงิดง่าย ผัดวันประกันพรุ่ง ฯลฯ

ถ้าในหนึ่งวันคุณเริ่มมีอาการแบบนี้เกิดขึ้นกับตัวเองบ่อยๆ นี่คืออาการเริ่มต้นที่กำลังฟ้องว่าคุณมีโอกาสเป็น “โรคสมาธิสั้นในผู้ใหญ่” ที่อาจส่งผลกระทบต่อชีวิตของเรามากกว่าที่คิด

เมื่อพูดถึง “โรคสมาธิสั้น” เรามักจะนึกถึงเด็กนั่งนิ่งๆ ไม่เป็น ไม่จดจ่อกับสิ่งที่ทำ ซึ่งอาจมีผลต่อการเรียนรู้และพัฒนาการที่ช้ากว่าเด็กในวัยเดียวกัน แต่หลายคนยังไม่รู้ว่าอาการ “สมาธิสั้น” หรือ “โรคสมาธิสั้นในผู้ใหญ่” ก็เกิดขึ้นได้เช่นกัน

แบบไหนถึงเข้าข่ายเป็นโรคสมาธิสั้น ?

โรคสมาธิสั้นในผู้ใหญ่ หรือ ADHD (Attention-deficit hyperactivity disorder) เกิดจากสารในสมองส่วนหน้า ที่ชื่อว่า Dopamine และ Norepinephrine ที่ทำหน้าที่เกี่ยวกับการควบคุมพฤติกรรมและสมาธิมีการทำงานที่ลดลงหรือน้อยกว่าปกติ สิ่งที่สะท้อนออกมาให้เห็นได้ชัดเจนในผู้ใหญ่จะต่างจากเด็ก

อาการของโรคสมาธิสั้นในผู้ใหญ่มักจะเริ่มต้นสังเกตได้ที่พฤติกรรมเหล่านี้

ขาดสมาธิ มักจะฟุ้งซ่านไปกับสิ่งรอบตัวได้ง่าย ยากที่จะฟังคนอื่นในการสนทนานานๆ จดจ่อกับสิ่งที่ทำได้ในระยะสั้นๆ ระส่ำระสาย รอไม่ได้

มักจะจัดการเวลาได้ไม่ดี เช่น มักจะผัดวันประกันพรุ่ง มาสายเป็นประจำ ละเลยงานที่เห็นว่าน่าเบื่อ แล้วจะไปทำตอนจวนตัว ซึ่งทำให้ดูเป็นมืออาชีพเวลาทำงานเอามากๆ

ขี้ลืม โดยทั่วไปคนเราจะลืมสิ่งต่างๆ เป็นครั้งคราว แต่สำหรับคนที่มีสมาธิสั้น การลืมจะหนักกว่ามาก เช่น ลืมว่าจะทำอะไร ลืมของอยู่ไหน ลืมวัน ฯลฯ มักจะเกิดขึ้นบ่อยจนแทบเป็นเรื่องปกติ ซึ่งสำหรับการลืมเรื่องที่สำคัญอาจะทำให้ส่งผลต่ออาชีพและความสัมพันธ์ได้เลยทีเดียว

หุนหันพลันแล่น คนที่มีอาการสมาธิชั้นเปรียบได้กับคนที่มอเตอร์ร่างกายไม่เคยปิด ทำให้กระสับกระส่ายและวิตกกังวลอยู่ตลอดเวลา ซึ่งจะแสดงออกได้หลายวิธี เช่น ขัดจังหวะผู้อื่นระหว่างการสนทนา ตัดสินใจทำอะไรทันทีโดยไม่สนใจผลที่ตามมามากนัก ซื้อของเพราะแรงกระตุ้นภายนอก นอกจากนี้จะรู้สึกไม่ดีเอามากๆ เมื่อไม่ได้ทำอะไรบางอย่างแบบทันทีทันใด

อารมณ์แปรปรวน และขาดแรงจูงใจ อารมณ์ของผู้ที่มีสมาธิสั้นแทบจะแปรปรวนอยู่ตลอดเวลา เบื่อได้ง่าย ทนกับความผิดหวังเล็กน้อยไม่ค่อยได้ หรือในบางครั้งผู้ใหญ่ที่เป็นโรคสมาธิสั้นทำงานให้เสร็จได้ยาก พวกเขาอาจพบว่าเป็นการยากที่จะโฟกัสเป็นเวลานาน นอกจากนี้ จิตใจมักจะหวนคิดถึงเหตุการณ์ที่น่าเป็นห่วงซ้ำแล้วซ้ำเล่า

อย่างไรก็ตามแม้จะเรียกได้ว่าเป็นโรค แต่อาการสมาธิสั้นไม่ได้เกี่ยวข้องกับระดับสติปัญญา ดังนั้นคนที่ได้รับการรักษาสามารถกลับมาเป็นปกติได้เมื่อมีการปรับพฤติกรรม

ดังนั้น ใครที่เริ่มเข้าข่ายตามลักษณะที่กล่าวไปก่อนหน้านี้ ลองทำแบบประเมินโรคสมาธิสั้น (Attention Deficit Hyperactivity Disorder: ADHD) ซ้ำอีกครั้ง โดย คลิกทำแบบประเมิน เลือกข้อที่ตรงกับความรู้สึกและการปฎิบัติตนของตัวเองในช่วง 6 เดือนที่ผ่านมาแล้วรอดูผลการประเมิน ว่าสรุปแล้วเราเป็นแค่พวกขี้ลืม หรือเริ่มเข้าข่ายสมาธิสั้น

ทั้งนี้ หากเข้าข่ายสมาธิสั้นอาจลองหาวิธีปรับพฤติกรรมหรือปรึกษาแพทย์ต่อไป เพื่อปิดประตูไม่ให้อาการไม่พึงประสงค์เหล่านี้ส่งผลกระทบต่อชีวิตของเราในอนาคต

ที่มา:

theconversation

กรุงเทพธุรกิจ

Manarom

กรมสุขภาพจิต