ม.ธรรมศาสตร์ เปิดหลักสูตรออนไลน์ “เรียนรู้พระเครื่องเบื้องต้น” ฟรี! วางเป้าหมายปูพื้นฐานการศึกษาอย่างเป็นระบบก่อนเข้าสู่วงการ

สำนักข่าวบริคอินโฟ – มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์ (มธ. หรือ TU) ได้เปิดตัวหลักสูตรออนไลน์ “เรียนรู้พระเครื่องเบื้องต้น” บนแพลตฟอร์ม TU NEXT ให้ประชาชนทั่วไปสามารถเข้าถึงความรู้เบื้องต้นเกี่ยวกับพระเครื่องได้ โดยไม่มีค่าใช้จ่าย หลักสูตรนี้ถูกออกแบบมาเพื่อปูพื้นฐานความรู้ด้านประวัติศาสตร์ ศิลปะ และวิธีการดูพระเครื่องด้วยมุมมองวิชาการ เพื่อให้ผู้ที่สนใจก้าวเข้าสู่วงการพระเครื่องได้อย่างรู้เท่าทัน โดยมีเป้าหมายในการเติมเต็มช่องว่างทางความรู้ที่ผ่านมามักจะถูกผูกขาดอยู่ในกลุ่มผู้เชี่ยวชาญบางกลุ่มเท่านั้น

รศ. สุดแดน วิสุทธิลักษณ์ ที่ปรึกษาสถาบันเสริมศึกษาและทรัพยากรมนุษย์ และอาจารย์ประจำคณะสังคมวิทยาและมานุษยวิทยา มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์ (มธ.) เปิดเผยว่า จากกระแสความนิยมใน พระเครื่อง ที่เพิ่มสูงขึ้นมาก โดยเฉพาะอย่างยิ่งจากการสร้างคอนเทนต์บนแพลตฟอร์มออนไลน์และภาพยนตร์ จนนำไปสู่การได้รับความสนใจจากผู้คนหลากหลายอาชีพและช่วงวัย ทำให้มีผู้ที่ยังไม่มีประสบการณ์และความรู้เกี่ยวกับพระเครื่องสนใจอย่างกว้างขวาง มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์จึงได้เข้ามาบริการวิชาการและสังคมผ่านการเปิดหลักสูตรนี้ เพื่อให้ความรู้ที่เป็นระบบ ครอบคลุมทั้งในแง่ประวัติศาสตร์ ความหมายเชิงวัฒนธรรม และความเป็นศิลปะไปจนถึงการดูและการทำความเข้าใจพระเครื่อง โดย รศ. สุดแดน กล่าวถึงความสำคัญของการให้ความรู้ที่เป็นระบบว่า:

“อย่างกรณีของหลวงปู่ทวดที่เป็นข้อถกเถียงกันในสังคม ถือเป็นตัวอย่างที่ดีมากต่อการเรียนรู้ จากปรากฏการณ์ดังกล่าวนำไปสู่การตั้งคำถามของคนว่าพระแท้และพระปลอมคืออะไร ดูได้อย่างไรบ้าง นั่นทำให้วงการพระเครื่องเองก็ต้องมีคำตอบให้อย่างชัดเจนและเป็นระบบมากขึ้น เช่น ประวัติการสร้าง วิธีการสร้าง หรือตำนาน ฯลฯ รวมถึงมีการแลกเปลี่ยนกันมากขึ้นด้วย ซึ่งจะทำให้ความรู้ไม่ถูกผูกขาดไว้กับใครคนใดคนหนึ่ง ซึ่งแตกต่างกับในอดีตที่ผ่านมา ที่คนจะให้เซียนพระเท่านั้นเป็นผู้ตัดสิน”

ด้าน นายอิสรานุวัฒน์ ศรีคุณ อาจารย์ประจำสถาบันเสริมศึกษาและทรัพยากรมนุษย์ มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์ และวิทยากรร่วมของหลักสูตร กล่าวเสริมว่า หลักสูตรนี้จะช่วยให้ผู้เรียนเข้าใจถึงวัตถุประสงค์ในการศึกษาของตัวเอง ทั้งในเชิงมูลค่า (การเช่าหาซื้อขาย) และเชิงคุณค่า (การสะสมในฐานะผู้ศรัทธาหรือความงามทางพุทธศิลป์) พร้อมทั้งอธิบายเกณฑ์การพิจารณา พระแท้ ที่มีหลากหลายกลุ่มในสังคมพระเครื่อง โดยจะอธิบายเกณฑ์ต่าง ๆ อย่างครอบคลุม ไม่ใช่แค่การพิจารณาจากพิมพ์ทรงหรือตำหนิเพียงอย่างเดียว แต่ต้องพิจารณาองค์ประกอบด้านพุทธศิลป์สกุลช่าง เนื้อหามวลสาร และธรรมชาติความเก่าหรืออายุของการจัดสร้างด้วย ซึ่งสรุปคือต้อง “แม่นพิมพ์ ชำนาญเนื้อ และคุ้นเคยธรรมชาติพระ”

นายอิสรานุวัฒน์ ยังได้เน้นย้ำถึงหลักคิดสำคัญของหลักสูตรว่า: “หลักสูตรนี้ไม่ได้มีวัตถุประสงค์ในการชี้นำว่า เกณฑ์การพิจารณาพระแท้ของกลุ่มใดเป็นเกณฑ์ที่ถูกต้อง เพราะธรรมศาสตร์ไม่ใช่กลุ่มหรือสมาคมใดในสังคมพระเครื่องที่จะมาขี้ขาด แต่ต้องการให้ผู้เรียนทราบความจริงว่า พระแท้หรือไม่แท้ ผู้เชี่ยวชาญแต่ละคนอาจมีความเห็นแตกต่างกันได้ สิ่งสำคัญคือต้องสามารถให้เหตุผลตามหลักวิชาการ ทั้งตรรกศาสตร์ ประวัติศาสตร์ ศิลปศาสตร์ และวิทยาศาสตร์รองรับอย่างเป็นเหตุ เป็นผล และผู้เรียนต้องพึงระลึกไว้เสมอว่าการพิจารณาพระแท้นั้น อย่าหวังพึ่งพาความเห็นจากผู้อื่น เพราะในโลกนี้ไม่มีบุคคลใดหรือกลุ่มอาชีพใดที่ควรมีอำนาจตัดสินชี้ขาดความแท้ของพระเครื่อง นอกจากตัวผู้เรียนเอง ซึ่งต้องศึกษาโดยมีความรู้อย่างมากพอและสามารถอธิบายความแท้ของพระได้ด้วยตนเอง”

ศ. ดร.ธีระ สินเดชารักษ์ ผู้อำนวยการสถาบันเสริมศึกษาและทรัพยากรมนุษย์ มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์ กล่าวว่า การเพิ่มความรู้และทักษะเฉพาะทางผ่าน TU NEXT เป็นหนึ่งในบริการวิชาการให้แก่สังคมของ มธ. ที่มุ่งส่งเสริม การเรียนรู้ตลอดชีวิต เพื่อให้ประชาชนสามารถนำไปต่อยอดสร้างอาชีพเสริมหรืออาชีพหลักได้ โดยเฉพาะอย่างยิ่งในอนาคตที่ ปัญญาประดิษฐ์ (AI) จะเข้ามามีบทบาทและทำให้ตลาดแรงงานมีความไม่แน่นอนมากขึ้น ทั้งนี้ มธ. ยังมีแผนที่จะเปิดหลักสูตรเพิ่มเติมอีกประมาณ 60 คอร์สในปีงบประมาณ 2569 ซึ่งรวมถึงคอร์สเจาะลึกด้าน พระเครื่อง อีก 5 คอร์ส เช่น การดูพระเบญจภาคี และกำลังหารือถึงความเป็นไปได้ในการเก็บเป็นหน่วยกิตเพื่อเทียบโอนสำหรับเรียนต่อที่ธรรมศาสตร์ในอนาคตด้วย