แอฟริกาใต้สั่งระงับร่างนโยบายปัญญาประดิษฐ์ หลังพบการอ้างอิงข้อมูลเท็จจาก AI

สำนักข่าวบริคอินโฟ – รัฐบาลประเทศแอฟริกาใต้ ตัดสินใจประกาศถอนร่างนโยบายปัญญาประดิษฐ์แห่งชาติ (National AI Policy) ออกจากการพิจารณาอย่างกะทันหัน ภายหลังมีการตรวจพบว่าเนื้อหาบางส่วนในร่างนโยบายดังกล่าวถูกจัดทำขึ้นโดยปัญญาประดิษฐ์ (AI) และมีการระบุถึงแหล่งอ้างอิงทางวิชาการที่ไม่มีอยู่จริงหรือที่เรียกว่าอาการ AI Hallucinations ซึ่งส่งผลกระทบต่อความน่าเชื่อถือของเอกสารระดับชาติที่มุ่งหวังจะผลักดันให้ประเทศเป็นผู้นำด้านนวัตกรรมดิจิทัล

เดิมทีร่างนโยบายฉบับนี้ถูกนำเสนอต่อสาธารณะเมื่อวันที่ 10 เมษายนที่ผ่านมา เพื่อเปิดรับฟังความคิดเห็นเกี่ยวกับแนวทางการจัดการความท้าทายด้านสังคม เศรษฐกิจ และจริยธรรมของ AI รวมถึงแผนการจัดตั้งคณะกรรมการปัญญาประดิษฐ์ (AI Commission) คณะกรรมการด้านจริยธรรม และหน่วยงานกำกับดูแล

อย่างไรก็ตาม ซอลลี มาลัตซี (Solly Malatsi) รัฐมนตรีกระทรวงการสื่อสารและเทคโนโลยีดิจิทัล ได้สั่งระงับร่างนโยบายดังกล่าวทันที หลังจากสำนักข่าว News24 ในแอฟริกาใต้ขุดคุ้ยจนพบว่า มีอย่างน้อย 6 รายการจากทั้งหมด 67 รายการอ้างอิง เป็นข้อมูลที่ถูก AI สร้างขึ้นมาเองโดยไม่มีแหล่งที่มาจริง

จากการตรวจสอบเชิงลึกโดยบรรณาธิการของวารสารวิชาการที่ปรากฏชื่ออยู่ในร่างนโยบาย ต่างออกมายืนยันเป็นเสียงเดียวกันว่าบทความที่ถูกนำมาอ้างอิงนั้นเป็นข้อมูลเท็จ เหตุการณ์นี้กลายเป็นบทเรียนสำคัญระดับนานาชาติเกี่ยวกับการนำเทคโนโลยีมาใช้ในงานภาครัฐโดยขาดการตรวจสอบที่รัดกุม ซึ่งทางกระทรวงฯ ยอมรับว่าเป็นความผิดพลาดที่ไม่ควรเกิดขึ้นในกระบวนการจัดทำเอกสารสำคัญระดับนโยบายที่ต้องใช้ความถูกต้องแม่นยำสูงสุด

ซอลลี มาลัตซี (Solly Malatsi) ได้ชี้แจงผ่านแพลตฟอร์ม X (Twitter) เกี่ยวกับความล้มเหลวในครั้งนี้ว่า “คำอธิบายที่สมเหตุสมผลที่สุดคือมีการรวมการอ้างอิงที่สร้างโดย AI เข้าไปโดยไม่มีการตรวจสอบที่เหมาะสม ความล้มเหลวครั้งนี้ไม่ใช่เพียงแค่ปัญหาทางเทคนิค แต่ได้ทำลายความซื่อสัตย์และความน่าเชื่อถือของร่างนโยบายฉบับนี้ไปแล้ว ความผิดพลาดที่ไม่สามารถยอมรับได้นี้พิสูจน์ให้เห็นว่า เหตุใดการควบคุมโดยมนุษย์อย่างระแวดระวังเหนือการใช้ปัญญาประดิษฐ์จึงเป็นเรื่องสำคัญยิ่ง และเป็นบทเรียนที่เราน้อมรับด้วยความอ่อนน้อม”

นอกจากนี้ รัฐมนตรีว่าการกระทรวงการสื่อสารยังระบุด้วยว่า ผู้ที่มีส่วนรับผิดชอบในการร่างนโยบายฉบับนี้จะต้องเผชิญกับการตรวจสอบและบทลงโทษจากความประมาทเลินเล่อที่เกิดขึ้น โดยขั้นตอนหลังจากนี้ รัฐบาลแอฟริกาใต้จะดำเนินการแก้ไขเนื้อหาให้ถูกต้องทั้งหมด ก่อนจะนำกลับมาประกาศเพื่อรับฟังความคิดเห็นจากภาคประชาชนและผู้เชี่ยวชาญอีกครั้งในอนาคต