รู้จัก “อนุสัญญาออตตาวา” กฎหมายโลกที่ห้ามทุ่นระเบิดสังหารบุคคล

อนุสัญญาออตตาวา (Ottawa Convention) หรือชื่อเต็มคือ “อนุสัญญาว่าด้วยการห้ามใช้ สะสม ผลิต และโอน และการทำลายทุ่นระเบิดสังหารบุคคล” (Convention on the Prohibition of the Use, Stockpiling, Production and Transfer of Anti-Personnel Mines and on Their Destruction) คือสนธิสัญญาทางกฎหมายระหว่างประเทศที่สำคัญที่สุดในการแก้ไขวิกฤตการณ์ด้านมนุษยธรรมที่เกิดจากทุ่นระเบิดสังหารบุคคล เป้าหมายหลักของอนุสัญญานี้คือการกำจัดอาวุธร้ายแรงชนิดนี้ให้หมดไปจากโลก

โดยอนุสัญญานี้เป็นผลจากความพยายามของ “กระบวนการออตตาวา” ซึ่งเริ่มต้นโดยแคนาดาในปี 1996 เพื่อผลักดันให้เกิดการห้ามทุ่นระเบิดสังหารบุคคลอย่างสมบูรณ์ หลังจากที่ความพยายามผ่านช่องทางอื่น ๆ ไม่ประสบผล อนุสัญญาออตตาวาถูกเปิดให้ลงนามครั้งแรกที่กรุงออตตาวา ประเทศแคนาดา เมื่อวันที่ 3 ธันวาคม 1997 และมีผลบังคับใช้เมื่อวันที่ 1 มีนาคม 1999 โดยปัจจุบันมี 164 ประเทศ ที่ได้เข้าร่วมเป็นภาคีของอนุสัญญาออตตาวา อาทิ ฝรั่งเศส, เยอรมนี, สหราชอาณาจักร , แคนาดา, เม็กซิโก , บราซิล, อาร์เจนตินา , แอฟริกาใต้, ไนจีเรีย , ออสเตรเลีย, นิวซีแลนด์ โดยกลุ่มประเทศในเอเชียตะวันออกเฉียงใต้ ได้แก่ อินโดนีเซีย, มาเลเซีย, ฟิลิปปินส์, สิงคโปร์, ลาว , ประเทศไทย และ กัมพูชา

สาระสำคัญ อนุสัญญาออตตาวากำหนดให้ประเทศภาคีต้องปฏิบัติตามพันธกรณีหลักหลายประการ

ห้ามการใช้: ห้ามการใช้ทุ่นระเบิดสังหารบุคคลโดยเด็ดขาด
ห้ามการสะสม: ห้ามการสะสมทุ่นระเบิด และทำลายทุ่นระเบิดที่มีอยู่ในคลังทั้งหมดภายใน 4 ปี (นับจากวันที่อนุสัญญามีผลบังคับใช้กับประเทศนั้นๆ)
ห้ามการผลิต: ห้ามการผลิตทุ่นระเบิดสังหารบุคคล
ห้ามการโอน: ห้ามการถ่ายโอนทุ่นระเบิดสังหารบุคคลไม่ว่าจะด้วยวิธีใดๆ
การทำลายทุ่นระเบิดที่วางอยู่: กำหนดให้รัฐภาคีต้องทำลายทุ่นระเบิดสังหารบุคคลที่ถูกวางอยู่ในพื้นที่ภายใต้เขตอำนาจหรือการควบคุมของตนให้หมดสิ้นภายใน 10 ปี
ความช่วยเหลือเหยื่อ: ให้ความช่วยเหลือแก่ผู้ที่ได้รับบาดเจ็บหรือได้รับผลกระทบจากทุ่นระเบิด รวมถึงการฟื้นฟูสมรรถภาพและการกลับคืนสู่สังคม