FACT-Check
เช็กแล้ว! ภาพไวรัล Pink Panther กลางม็อบฝรั่งเศส เป็นภาพสร้างจาก AI
สำนักข่าวบริคอินโฟ – แพลตฟอร์มตรวจสอบสื่อดิจิทัล AI or Not และทีมตรวจสอบข้อเท็จจริง BBC Verify ของสำนักข่าวบีบีซี (BBC News) ออกมายืนยันตรงกันว่า ชุดภาพไวรัลบนสื่อสังคมออนไลน์ที่ปรากฏบุคคลสวมชุดมาสคอต Pink Panther (พิงค์แพนเตอร์) สีชมพู เข้าร่วมการประท้วงและวิ่งหลบการฉีดน้ำสลายการชุมนุมของตำรวจในประเทศฝรั่งเศส แท้จริงแล้วเป็นภาพที่สร้างขึ้นจากเทคโนโลยีปัญญาประดิษฐ์ (Generative AI) ทั้งหมด ไม่ใช่เหตุการณ์จริงแต่อย่างใด
กระแสไวรัลดังกล่าวแพร่กระจายไปทั่วแพลตฟอร์มโซเชียลมีเดีย มีผู้กดถูกใจและแชร์ต่อจำนวนหลายหมื่นครั้ง โดยภาพชุดดังกล่าวแสดงให้เห็นตัวละครเสือสีชมพูในหลากหลายอิริยาบถกลางเหตุการณ์จลาจล ทั้งจังหวะวิ่งตัดหน้ารถฉีดน้ำแรงดันสูงของหน่วยตำรวจควบคุมฝูงชนฝรั่งเศส (CRS), ช็อตยืนเผชิญหน้ากับเจ้าหน้าที่ตำรวจพร้อมถือท่อนเหล็ก, การชูกำปั้นท่ามกลางกลุ่มผู้ชุมนุม ไปจนถึงภาพขาวดำสไตล์สมรภูมิที่ถืออาวุธปืน ซึ่งมีองค์ประกอบฉากหลังเป็นถนนและสถาปัตยกรรมสไตล์โอสมานน์ (Haussmann) พร้อมป้ายบอกทางใจกลางกรุงปารีสเพื่อสร้างความแนบเนียน
ด้านการตรวจสอบเชิงลึกโดย AI or Not พบว่า ภาพในชุดนี้มีความน่าจะเป็นของการเป็น AI-generated สูงถึง 89% (Deepfake 0%) โดยจำแนกความน่าจะเป็นของโมเดลที่ใช้สร้างภาพเป็น ChatGPT 60% และ Stable Diffusion 27% ซึ่งชี้ชัดว่าเป็นการสังเคราะห์ภาพขึ้นมาใหม่ทั้งฉาก (Scene fabrication)

ขณะเดียวกัน ทาง BBC News โดยทีม BBC Verify ได้เผยแพร่รายงานเตือนภัยข้อมูลเท็จระบุชัดเจนว่า “Pink Panther rioting in France is actually AI” ชี้แจงว่าภาพชุดพิงค์แพนเตอร์ที่ปรากฏบนโลกออนไลน์ไม่ได้เกิดขึ้นในการประท้วงจริง แต่ถูกผลิตซ้ำและแชร์ต่อเพื่อหวังยอดการมีส่วนร่วมและสร้างเป็นมีมทางการเมือง
อย่างไรก็ตาม แม้การประท้วงที่เกิดขึ้นจริงจะไม่มีบุคคลสวมชุดเสือสีชมพู Pink Panther ตามที่ปรากฏในภาพ AI แต่ในบรรยากาศการชุมนุมจริงของฝรั่งเศสกลับพบสีสันของผู้ชุมนุมที่แต่งกายในชุดคอสเพลย์เชิงสัญลักษณ์หลากหลายรูปแบบ ไม่ว่าจะเป็นผู้ชุมนุมที่สวมชุดตัวละครจากอนิเมะชื่อดังอย่าง Dragon Ball ที่ออกมายืนทำท่ารวมพลังปล่อยคลื่นเต่า รวมถึงผู้ชุมนุมที่สวมชุดเครื่องแบบโบราณคล้ายจักรพรรดินโปเลียน เพื่อแสดงออกเชิงสัญลักษณ์และสร้างความสนใจให้กับข้อเรียกร้อง ซึ่งกลายเป็นภาพสะท้อนวัฒนธรรมป๊อปในพื้นที่การประท้วงจริง
ทั้งนี้ ผู้เชี่ยวชาญด้านการตรวจสอบสื่อได้เน้นย้ำให้ผู้ใช้งานโซเชียลมีเดียระมัดระวังการบริโภคข้อมูลข่าวสาร เนื่องจากเทคโนโลยีการสร้างภาพด้วย AI มีความสมจริงและสามารถจำลองบรรยากาศเหตุการณ์ขัดแย้งได้อย่างแนบเนียน จึงควรตรวจสอบแหล่งที่มาและสัญลักษณ์เตือนจากสำนักข่าวที่น่าเชื่อถือก่อนแชร์ต่อทุกครั้ง
