พะเยา แปลก !ประเพณีเลี้ยงผีขุนน้ำ ถวายกวางดำ(สุนัข)

ผู้สื่อข่าว : ปัณณวิทย์ อยู่ดี ผู้สื่อข่าวพะเยา

วันที่ 6 มิถุนายน 2553 ผู้สื่อข่าว รายงานว่า ชาวบ้านเจ้าหน้าที่ เทศบาลตำบลบ้านต้ำ กำนันผู้ใหญ่บ้าน ผู้ช่วยผู้ใหญ่บ้าน ในพื้นที่ตำบลบ้านต้ำ หมู่ 8 ตำบลบ้านต้ำ อำเภอเมือง จังหวัดพะเยา ได้ทำพิธีเลี้ยงผีขุนน้ำ ซึ่งเป็นต้นน้ำในป่า ที่ไม่เคยแห้ง อยู่ในป่าท้ายหมู่บ้าน เพื่อเป็นการ ตอบแทน ที่ได้ให้น้ำใช้ในการอุปโภคบริโภคและใช้ในการเกษตร ทำไร่ทำนา ได้ตลอทั้งปี และเป็นประเพณีเก่าแก่ ของชาวล้านนา ที่มีพิธีกรรมการเลี้ยงผีขุนน้ำ ของหมู่บ้านเพื่อเป็นการทดแทนพระคุณผีขุนน้ำ หรือเทวดาอารักษ์ผืนป่าต้นน้ำทั้งหลาย ที่ทำหน้าที่ปกปักรักษาป่าไม้อันเป็นต้นน้ำลำธาร ให้ฝนตก และมีน้ำจากขุนน้ำหรือต้นน้ำไหลลงมาให้ใช้ในการเพาะปลูก ทำไร่ ทำนา ในหมู่บ้านชุมชน ซึ่งชาวบ้านได้ยึด ถือปฏิบัติสืบทอดกันมาตั้งแต่สมัยยุคคนโบราณหลายร้อยปี มาจนถึงปัจจุบัน

นายจีรพงษ์ ใจลา นายกเทศบาลตำบลบ้านต้ำ กล่าวว่า ประเพณีเลี้ยงผีขุนน้ำเป็นประเพณีดั้งเดิมของชาวบ้านตำบลบ้านต้ำ และตำบลท่าจำปี อำเภอเมือง จังหวัดพะเยา เป็นการทำพิธีขอฝนช่วงก่อน ฤดูกาล ทำนาของชาวบ้าน ทั้ง 2 ตำบล และปีนี้ตรงกับเดือน 9 เหนือแรม 11 ค่ำ ขึ้นตรงกับวันที่ 6 มิถุนายน 2564 ซึ่งเป็นประเพณีดั้งเดิมที่บรรพบุรุษได้ทำกันมาต่อเนื่อง ซึ่งทุกปีจะทำพิธีในช่วงเดือนมิถุนายน ก่อนฤดูทำนาสำหรับเครื่องเซ่นไหว้ ในการทำพิธี ประเพณีเลี้ยงผีขุนน้ำนั้นมีทั้งการ นำดอกไม้ธูปเทียน อาหารคาวหวาน น้ำเขียว น้ำแดงเหล้าขาว ไก่ กวางดำ (สุนัข) เพื่อนำมาเซ่นไหว้ผีขุนน้ำ ที่คอยปกปักรักษาชาวบ้าน ได้ให้น้ำดื่มกิน เกิดความอุดมสมบูรณ์ ชาวบ้านจึงนำกวางดำ(สุนัข)มาเซ่นไหว้เป็นประจำทุกปีทั้งที่ก็รู้ว่ามันเป็นการทำผิดกฎหมายแต่ก็ถือว่าเป็นประเพณีของชาวบ้านที่สืบทอดกันมาตั้งแต่โบราณจนถึงปัจจุบัน