สภาฯ รับหลักการร่าง พ.ร.บ. ความรับผิดสินค้าชำรุด (Lemon Law) เปลี่ยนของได้ทันทีไม่ต้องพิสูจน์เอง

สำนักข่าวบริคอินโฟ – ที่ประชุมสภาผู้แทนราษฎรมีมติรับหลักการร่าง พ.ร.บ.ความรับผิดเพื่อความชำรุดบกพร่องของสินค้า หรือ Lemon Law ในวาระแรก เพื่อแก้ปัญหาข้อพิพาทระหว่างผู้ซื้อและผู้ขาย โดยกฎหมายใหม่นี้จะกำหนดให้ผู้บริโภคสามารถเปลี่ยน ซ่อม หรือคืนสินค้าที่ชำรุดได้โดยไม่ต้องเป็นผู้รับภาระพิสูจน์ความเสียหายเอง ซึ่งถือเป็นการยกระดับสิทธิการคุ้มครองผู้บริโภคให้ได้รับความเป็นธรรมมากขึ้น

เมื่อวันที่ 24 มิถุนายน 2569 นางสาวศุภมาส อิศรภักดี รัฐมนตรีประจำสำนักนายกรัฐมนตรี ในฐานะผู้กำกับดูแล สำนักงานคณะกรรมการคุ้มครองผู้บริโภค หรือ สคบ. ได้เป็นผู้แทนคณะรัฐมนตรีเสนอ ร่างพระราชบัญญัติความรับผิดเพื่อความชำรุดบกพร่องของสินค้า พ.ศ. …. ต่อที่ประชุมสภาผู้แทนราษฎร โดยที่ประชุมมีมติรับหลักการร่างกฎหมายทั้ง 6 ฉบับ และให้ใช้ร่างของคณะรัฐมนตรีที่ผ่านความเห็นชอบเมื่อวันที่ 16 มิถุนายน 2569 เป็นร่างหลักในการพิจารณา ซึ่งกฎหมายฉบับนี้นับเป็นกฎหมายฉบับแรกที่เข้าสู่สภาภายใต้การนำของนายอนุทิน ชาญวีรกูล นายกรัฐมนตรี

สาระสำคัญของกฎหมายฉบับนี้คือการกำหนดให้ผู้ขายต้องรับผิดชอบเมื่อ สินค้าชำรุดบกพร่อง โดยมีข้อสันนิษฐานทางกฎหมายว่าหากสินค้ามีปัญหาภายในระยะเวลาที่กำหนด ให้ถือว่าชำรุดมาตั้งแต่วันส่งมอบ ผู้ซื้อไม่ต้องพิสูจน์ความเสียหายเอง สำหรับสินค้าทั่วไป เครื่องใช้ไฟฟ้า อุปกรณ์อิเล็กทรอนิกส์ และรถจักรยานยนต์ กำหนดระยะเวลาคุ้มครองไว้ที่ 6 เดือน ส่วน รถยนต์ กำหนดไว้ที่ 1 ปี ซึ่งผู้ซื้อมีสิทธิเรียกร้องให้ผู้ขายทำการซ่อมแซม เปลี่ยนสินค้า ลดราคา หรือยกเลิกสัญญาและขอคืนเงินได้

ในกรณีที่เป็นความบกพร่องร้ายแรง ผู้ซื้อสามารถขอ เปลี่ยนสินค้า ได้ทันที โดยสินค้าทั่วไปมีระยะเวลา 7 วัน ส่วนเครื่องใช้ไฟฟ้าและอิเล็กทรอนิกส์กำหนดไว้ 14 วันนับจากวันรับสินค้า สำหรับระยะเวลาการซ่อมแซม ผู้ขายต้องดำเนินการให้เสร็จภายใน 60 วันสำหรับสินค้าทั่วไป และ 90 วันสำหรับรถยนต์ นอกจากนี้ยังมีข้อกำหนดความรับผิดโดยเคร่งครัดสำหรับรถยนต์และรถจักรยานยนต์ที่ผู้ขายต้องรับผิดชอบทุกกรณีหากพบความบกพร่องภายในระยะเวลาและระยะทางที่กำหนด

นางสาวศุภมาสระบุถึงสาเหตุของการผลักดันกฎหมายนี้ว่า ปัจจุบันสินค้ามีเทคโนโลยีที่ซับซ้อน ผู้บริโภคไม่อาจตรวจพบความชำรุดได้ทันทีในขณะซื้อ กว่าจะทราบก็ใช้งานไปแล้วระยะหนึ่ง ซึ่งเดิมผู้ซื้อต้องพิสูจน์เองว่าความเสียหายมีอยู่ก่อนแล้ว ทำให้เสียเวลาและค่าใช้จ่าย พร้อมกล่าวว่า “ดิฉันอยากให้คนไทยซื้อสินค้าได้อย่างมั่นใจ จ่ายเงินไปแล้วต้องได้รับสินค้าที่มีคุณภาพตามสมควร และหากเกิดปัญหาก็ต้องมีระบบที่ช่วยแก้ไขได้อย่างรวดเร็วและเป็นธรรม กฎหมายฉบับนี้จะช่วยลดข้อพิพาท ลดภาระการฟ้องร้อง และทำให้ผู้ประกอบธุรกิจหันมาใส่ใจคุณภาพสินค้ามากขึ้น”

ทั้งนี้ หากประชาชนพบปัญหาสามารถร้องเรียนได้ที่สายด่วน สคบ. 1166 แอปพลิเคชัน OCPB Connect เว็บไซต์ ocpb.go.th หรือศูนย์ดำรงธรรมทั่วประเทศ