เปิดมุมมองธุรกิจญี่ปุ่น ผนวก “ไอดอล-สาว Gal” พลิกโฉมการตลาด ดึงดูดผู้บริโภคด้วย Pop Culture

สำนักข่าวบริคอินโฟ – การผสมผสานระหว่างธุรกิจกับวัฒนธรรม Pop Culture กำลังกลายเป็นกลยุทธ์สำคัญในญี่ปุ่น โดยเฉพาะการใช้ศิลปินไอดอลและ “สาว Gal” หรือ Gyaru เพื่อสร้างการมีส่วนร่วมและขับเคลื่อนยอดขาย กลยุทธ์นี้ถูกนำเสนอในงานสัมมนา NextWave Japan: Japan Pop Culture Marketing Forum in Thailand 2025 ที่จัดขึ้นครั้งแรกในประเทศไทย ซึ่งเผยให้เห็นถึงแนวทางการตลาดที่แตกต่างและน่าสนใจ

นายหลุยส์ โอคาซากิ ผู้อำนวยการบริหารฝ่ายพัฒนาธุรกิจดิจิทัล บริษัท ไดมารุ มัตสึซากายะ ดีพาร์ทเมนท์ สโตร์ จำกัด (Daimaru Matsuzakaya Department Store Co., Ltd.) เปิดเผยว่า ปัจจุบันบริษัทให้บริการด้านการตลาดผ่านสื่อสังคมออนไลน์และ Metaverse โดยร่วมมือกับบริษัทที่เชี่ยวชาญเฉพาะทาง เช่น บริษัท สึกิซุเตะ อิงค์ (Tsukisute Inc.) ที่เชี่ยวชาญเรื่องศิลปินไอดอล และบริษัท ซีจีโอ.คอม จำกัด ที่เชี่ยวชาญเรื่อง สาว Gal

หนึ่งในตัวอย่างที่น่าสนใจคือการนำวัฒนธรรมการรำโบราณของญี่ปุ่นมาเผยแพร่ในเกม VR Chat โดยใช้เทคโนโลยี Motion Capture ผสมผสานกับตัวละคร 3 มิติ รวมถึงการสร้างคาแรคเตอร์ของศิลปินที่ปกปิดใบหน้าอย่าง Ado เพื่อส่งเสริมการขายและสร้างการรับรู้ให้กับลูกค้า

นางสาวโนโดกะ ซากุระ ประธานเจ้าหน้าที่บริหาร บริษัท สึกิซุเตะ อิงค์ (Tsukisute Inc.) กล่าวว่า ปัจจุบันมีวงไอดอลญี่ปุ่นที่ยังคงแสดงสดอยู่กว่า 1,000 วง โดยมีจุดเด่นที่ทำให้แฟนคลับรู้สึกมีส่วนร่วมและสนุกไปกับการเติบโตของศิลปิน “แฟนคลับจะได้ติดตามเหล่าศิลปินตั้งแต่ช่วงที่พวกเขายังฝึกอยู่ไปจนถึงเวทีเดบิวต์ เพื่อเห็นการเติบโตของพวกเขา”

• อ่าน : ศิลปินไอดอล คืออะไร ? เปิดที่มาพร้อมประวัติศาสตร์ จากญี่ปุ่นสู่ไทย และทั่วโลก

นอกจากนี้ แฟนคลับยังสามารถมีปฏิสัมพันธ์ที่ใกล้ชิดกับศิลปินได้ในกิจกรรมต่างๆ เช่น การถ่ายรูปคู่ (2-Shot) และการจัดกิจกรรมจับมือ วงการไอดอลญี่ปุ่นมีวิวัฒนาการมาอย่างยาวนานตั้งแต่ปี 1960 และกลับมาได้รับความนิยมอีกครั้งในช่วงปี 2000s ด้วยแนวคิดการแสดงให้เห็นถึงการเติบโตของศิลปิน และเข้าสู่ยุคใหม่ในปี 2010 ด้วยการเกิดขึ้นของวง AKB48

สำหรับการผูกศิลปินไอดอลเข้ากับสินค้าอุปโภคบริโภค มีตัวอย่างที่ชัดเจนคือวง Team Shachi จากเมืองนาโกย่า ที่ร่วมงานกับร้านซูชิ ด้วยการออกแบบจานลายใหม่และให้สมาชิกอัดเสียงเปิดในร้านเพื่อส่งเสริมการขาย โครงการนี้เดิมทีจำกัดอยู่แค่ในจังหวัดเดียว แต่ด้วยความแปลกใหม่จึงสามารถขยายไปสู่สาขาอื่นๆ ทั่วประเทศได้ มีผลสำรวจที่ระบุว่าแฟนคลับญี่ปุ่นใช้จ่ายกับกลุ่มศิลปินไอดอลสูงถึงปีละ 1,700 ดอลลาร์สหรัฐต่อคน หรือประมาณ 62,900 บาท และยังสามารถสร้าง Engagement ในกลุ่มแฟนคลับได้ในอัตราค่าใช้จ่ายที่ถูกกว่าการตลาดทั่วไป

ด้าน นางสาวริคาโกะ ทาเคโนะ (Bubbly) ประธานและผู้ก่อตั้ง บริษัท ซีจีโอ.คอม จำกัด กล่าวถึงวัฒนธรรมของ สาว Gal หรือ Gyaru ซึ่งมีจุดเริ่มต้นในปี 1990 จากการที่คนรุ่นใหม่ต้องการฉีกกรอบและแรงกดดันทางสังคมผ่านแฟชั่นการแต่งกายที่มีเอกลักษณ์เฉพาะตัว “ช่วงจุดเริ่มต้นมันเกิดขึ้นจากแฟชั่น จนกระทั่งมาถึงปัจจุบันแฟชั่นดังกล่าวถูกส่งต่อมาเป็นชุดความคิด (Mindset) ของกลุ่มคนญี่ปุ่นในปัจจุบัน”

แนวคิดของ Gyaru Mindset แบ่งออกเป็น 3 แกนหลัก คือ ความเป็นตัวเอง, จิตวิญญาณที่เป็นเอกลักษณ์, และ ความคิดเชิงบวก บริษัทจึงนำแนวคิดนี้มาใช้ในการทำการตลาด โดยหนึ่งในบริการของบริษัท ซีจีโอ.คอม คือการส่ง สาว Gal เข้าไปช่วยสร้างบรรยากาศในการประชุมขององค์กรขนาดใหญ่ เพื่อลดความตึงเครียดและกระตุ้นให้พนักงานกล้าแสดงความคิดเห็นที่เป็นประโยชน์

นอกจากนี้ การตลาดที่ผูกกับวัฒนธรรมไอดอลยังมีความเหมาะสมกับตลาดในประเทศไทย จากความนิยมของวงไอดอลอย่าง BNK48 และงาน Japan Expo Thailand ที่มีผู้เข้าร่วมงานกว่า 700,000 คน ซึ่งแสดงให้เห็นถึงศักยภาพของศิลปินไอดอลในการขับเคลื่อนธุรกิจด้วยงบประมาณที่น่าสนใจในตลาดไทย